تاب آوری: تفاوت میان نسخه‌ها

۳ بایت اضافه‌شده ،  ‏۲۵ آوریل ۲۰۲۳
جز
جایگزینی متن - ' می ' به ' می‌'
بدون خلاصۀ ویرایش
جز (جایگزینی متن - ' می ' به ' می‌')
 
(۲ نسخهٔ میانیِ ایجادشده توسط همین کاربر نشان داده نشد)
خط ۱۹: خط ۱۹:


== راهکارهای تاب‌آوری در فرهنگ اسلامی ==
== راهکارهای تاب‌آوری در فرهنگ اسلامی ==
در آموزه‌های اسلامی، صبر و مقاومت از عوامل افزایش تاب‌آوری هستند.<ref>[https://iqna.ir/fa/news/3930299/%D9%86%D8%B8%D8%B1%DB%8C%D9%87-%D9%85%D9%82%D8%A7%D9%88%D9%85%D8%AA-%D9%88-%D8%AA%D8%A7%D8%A8%E2%80%8C%D8%A2%D9%88%D8%B1%DB%8C-%D8%A7%D8%B3%D9%84%D8%A7%D9%85%DB%8C-%D8%B1%D8%A7%D9%87-%D8%A8%D8%B1%D9%88%D9%86%E2%80%8C%D8%B1%D9%81%D8%AA-%D8%A7%D8%B2-%D9%85%D8%B4%DA%A9%D9%84%D8%A7%D8%AA-%D8%A7%D8%AC%D8%AA%D9%85%D8%A7%D8%B9%DB%8C نظریه مقاومت و تاب‌آوری اسلامی.[1] ]</ref> الگوگیری از شیوه زیست پیشوایان دینی و افراد شاخص فرهنگ اسلامی و تحلیل نوع مواجهه آنان با چالش‌های گوناگون عامل مؤثر دیگری در یادگیری و همچنین افزایش قابلیت تاب‌آوری است.<ref>[https://iqna.ir/fa/news/4038332/%D8%A7%D9%87%D9%85%DB%8C%D8%AA-%D8%B5%D8%A8%D8%B1-%D9%88-%D8%B4%DA%A9%DB%8C%D8%A8%D8%A7%DB%8C%DB%8C-%D8%AF%D8%B1-%D8%AA%D8%A7%D8%A8%E2%80%8C%E2%80%8C%D8%A2%D9%88%D8%B1%DB%8C-%D8%A7%D8%AC%D8%AA%D9%85%D8%A7%D8%B9%DB%8C-%D8%A7%D8%B2-%D9%85%D9%86%D8%B8%D8%B1-%D9%82%D8%B1%D8%A2%D9%86 اهمیت صبر و شکیبایی در تابآوری اجتماعی از منظر قرآن.[1] ]</ref> چنانکه یکی از شیوه‌های تربیتی قرآن نیز توجه دادن به الگوهای پیشین در زمینه صبر و مقاومت در شرایط سخت است.<ref>3.  و کاینِ منْ نَبِيٍّ قاتَلَ مَعَهُ رِبِّيُّونَ کَثيرٌ فَما وَهَنُوا لِما أَصابَهُمْ في‏ سَبيلِ اللَّهِ وَ ما ضَعُفُوا وَ مَا اسْتَکانُوا وَ اللَّهُ يُحِبُّ الصَّابِرينَ؛ «و چه بسیار پیامبرانی که همراه او توده های انبوه ، کارزار کردند و در برابر آنچه در راه خدا بدیشان رسید ، سستی نورزیدند و ناتوان نشدند و تسلیم [ دشمن ] نگردیدند ، و خداوند ، شکیبایان را دوست دارد.» (آل عمران/146)</ref>
در آموزه‌های اسلامی، صبر و مقاومت از عوامل افزایش تاب‌آوری هستند.<ref>[https://iqna.ir/fa/news/3930299/%D9%86%D8%B8%D8%B1%DB%8C%D9%87-%D9%85%D9%82%D8%A7%D9%88%D9%85%D8%AA-%D9%88-%D8%AA%D8%A7%D8%A8%E2%80%8C%D8%A2%D9%88%D8%B1%DB%8C-%D8%A7%D8%B3%D9%84%D8%A7%D9%85%DB%8C-%D8%B1%D8%A7%D9%87-%D8%A8%D8%B1%D9%88%D9%86%E2%80%8C%D8%B1%D9%81%D8%AA-%D8%A7%D8%B2-%D9%85%D8%B4%DA%A9%D9%84%D8%A7%D8%AA-%D8%A7%D8%AC%D8%AA%D9%85%D8%A7%D8%B9%DB%8C نظریه مقاومت و تاب‌آوری اسلامی.[1] ]</ref> الگوگیری از شیوه زیست پیشوایان دینی و افراد شاخص فرهنگ اسلامی و تحلیل نوع مواجهه آنان با چالش‌های گوناگون عامل مؤثر دیگری در یادگیری و همچنین افزایش قابلیت تاب‌آوری است.<ref>[https://iqna.ir/fa/news/4038332/%D8%A7%D9%87%D9%85%DB%8C%D8%AA-%D8%B5%D8%A8%D8%B1-%D9%88-%D8%B4%DA%A9%DB%8C%D8%A8%D8%A7%DB%8C%DB%8C-%D8%AF%D8%B1-%D8%AA%D8%A7%D8%A8%E2%80%8C%E2%80%8C%D8%A2%D9%88%D8%B1%DB%8C-%D8%A7%D8%AC%D8%AA%D9%85%D8%A7%D8%B9%DB%8C-%D8%A7%D8%B2-%D9%85%D9%86%D8%B8%D8%B1-%D9%82%D8%B1%D8%A2%D9%86 اهمیت صبر و شکیبایی در تابآوری اجتماعی از منظر قرآن.[1] ]</ref> چنانکه یکی از شیوه‌های تربیتی قرآن نیز توجه دادن به الگوهای پیشین در زمینه صبر و مقاومت در شرایط سخت است.<ref>3.  و کاینِ منْ نَبِيٍّ قاتَلَ مَعَهُ رِبِّيُّونَ کَثيرٌ فَما وَهَنُوا لِما أَصابَهُمْ في‏ سَبيلِ اللَّهِ وَ ما ضَعُفُوا وَ مَا اسْتَکانُوا وَ اللَّهُ يُحِبُّ الصَّابِرينَ؛ «و چه بسیار پیامبرانی که همراه او توده‌های انبوه ، کارزار کردند و در برابر آنچه در راه خدا بدیشان رسید ، سستی نورزیدند و ناتوان نشدند و تسلیم [ دشمن ] نگردیدند ، و خداوند ، شکیبایان را دوست دارد.» (آل عمران/146)</ref>


بررسی و تحلیل شیوه مواجهه امام رضا(ع) در برخورد با شرایط سیاسی دوران زندگی خود می‌تواند الگوی مناسبی از تاب‌آوری سیاسی دربرابر مخالفان و دگراندیشان برای ما ایجاد کند.<ref>[https://iqna.ir/fa/news/4086614/%D8%A7%D9%85%D8%A7%D9%85-%D8%B1%D8%B6%D8%A7%D8%B9-%D8%A7%D9%84%DA%AF%D9%88%DB%8C-%D8%AA%D8%A7%D8%A8%E2%80%8C%D8%A2%D9%88%D8%B1%DB%8C-%D8%AF%D8%B1-%D8%A8%D8%B1%D8%A7%D8%A8%D8%B1-%D8%A7%D9%86%D8%AF%DB%8C%D8%B4%D9%87-%D9%85%D8%AE%D8%A7%D9%84%D9%81 امام رضا(ع)؛ الگوی تاب‌آوری دربرابر اندیشه مخالف.[1] ]</ref>
بررسی و تحلیل شیوه مواجهه امام رضا(ع) در برخورد با شرایط سیاسی دوران زندگی خود می‌تواند الگوی مناسبی از تاب‌آوری سیاسی دربرابر مخالفان و دگراندیشان برای ما ایجاد کند.<ref>[https://iqna.ir/fa/news/4086614/%D8%A7%D9%85%D8%A7%D9%85-%D8%B1%D8%B6%D8%A7%D8%B9-%D8%A7%D9%84%DA%AF%D9%88%DB%8C-%D8%AA%D8%A7%D8%A8%E2%80%8C%D8%A2%D9%88%D8%B1%DB%8C-%D8%AF%D8%B1-%D8%A8%D8%B1%D8%A7%D8%A8%D8%B1-%D8%A7%D9%86%D8%AF%DB%8C%D8%B4%D9%87-%D9%85%D8%AE%D8%A7%D9%84%D9%81 امام رضا(ع)؛ الگوی تاب‌آوری دربرابر اندیشه مخالف.[1] ]</ref>
خط ۳۸: خط ۳۸:
براساس آیات قرآن، اولین عامل مؤثر در تاب‌آوری اجتماعی صبر و شکیبایی است. برخی محققان به حدود هفتاد آیه در رابطه با صبر و شکیبایی و آثار مترتّب بر آن در قرآن اشاره کرده‌اند. به عنوان نمونه می‌توان به آیات پیرامون مواجهه حضرت موسی(ع) با فرعون اشاره کرد.<ref>1. قالَ مُوسى لِقَوْمِهِ اسْتَعینُوا بِاللّهِ وَ اصْبِرُوا إِنَّ الأَرْضَ لِلّهِ یُورِثُها مَنْ یَشاءُ مِنْ عِبادِهِ وَ الْعاقِبَةُ لِلْمُتَّقینَ*قالُوا أُوذینا مِنْ قَبْلِ أَنْ تَأْتِیَنا وَ مِنْ بَعْدِ ما جِئْتَنا قالَ عَسى رَبُّکُمْ أَنْ یُهْلِکَ عَدُوَّکُمْ وَ یَسْتَخْلِفَکُمْ فِی الأَرْضِ فَیَنْظُرَ کَیْفَ تَعْمَلُونَ؛ «موسى به قوم خود گفت از خدا يارى جوييد و پايدارى ورزيد كه زمين از آن خداست آن را به هر كس از بندگانش كه بخواهد مى‏دهد و فرجام [نيك] براى پرهيزگاران است. [قوم موسى] گفتند پيش از آنكه تو نزد ما بيايى و [حتى] بعد از آنكه به سوى ما آمدى مورد آزار قرار گرفتيم گفت اميد است كه پروردگارتان دشمن شما را هلاك كند و شما را روى زمين جانشين [آنان] سازد آنگاه بنگردتا چگونه عمل می‏كنيد.» (اعراف/128-129)</ref>
براساس آیات قرآن، اولین عامل مؤثر در تاب‌آوری اجتماعی صبر و شکیبایی است. برخی محققان به حدود هفتاد آیه در رابطه با صبر و شکیبایی و آثار مترتّب بر آن در قرآن اشاره کرده‌اند. به عنوان نمونه می‌توان به آیات پیرامون مواجهه حضرت موسی(ع) با فرعون اشاره کرد.<ref>1. قالَ مُوسى لِقَوْمِهِ اسْتَعینُوا بِاللّهِ وَ اصْبِرُوا إِنَّ الأَرْضَ لِلّهِ یُورِثُها مَنْ یَشاءُ مِنْ عِبادِهِ وَ الْعاقِبَةُ لِلْمُتَّقینَ*قالُوا أُوذینا مِنْ قَبْلِ أَنْ تَأْتِیَنا وَ مِنْ بَعْدِ ما جِئْتَنا قالَ عَسى رَبُّکُمْ أَنْ یُهْلِکَ عَدُوَّکُمْ وَ یَسْتَخْلِفَکُمْ فِی الأَرْضِ فَیَنْظُرَ کَیْفَ تَعْمَلُونَ؛ «موسى به قوم خود گفت از خدا يارى جوييد و پايدارى ورزيد كه زمين از آن خداست آن را به هر كس از بندگانش كه بخواهد مى‏دهد و فرجام [نيك] براى پرهيزگاران است. [قوم موسى] گفتند پيش از آنكه تو نزد ما بيايى و [حتى] بعد از آنكه به سوى ما آمدى مورد آزار قرار گرفتيم گفت اميد است كه پروردگارتان دشمن شما را هلاك كند و شما را روى زمين جانشين [آنان] سازد آنگاه بنگردتا چگونه عمل می‏كنيد.» (اعراف/128-129)</ref>


عامل دوم در تاب‌آوری اجتماعی تقواست که با ریاضت حاصل می‌شود و خصوصیت خودکنترلی را در نفس انسان ایجاد می‌کند.<ref>[https://iqna.ir/fa/news/4038332/%D8%A7%D9%87%D9%85%DB%8C%D8%AA-%D8%B5%D8%A8%D8%B1-%D9%88-%D8%B4%DA%A9%DB%8C%D8%A8%D8%A7%DB%8C%DB%8C-%D8%AF%D8%B1-%D8%AA%D8%A7%D8%A8%E2%80%8C%E2%80%8C%D8%A2%D9%88%D8%B1%DB%8C-%D8%A7%D8%AC%D8%AA%D9%85%D8%A7%D8%B9%DB%8C-%D8%A7%D8%B2-%D9%85%D9%86%D8%B8%D8%B1-%D9%82%D8%B1%D8%A2%D9%86 اهمیت صبر و شکیبایی در تاب‌آوری اجتماعی از منظر قرآن.[1] ]</ref> در برخی از آیات قرآن به اثر تقوا در خودکنترلی و گذر از بحران اشاره شده است.<ref>[http://tadabbor.org/?page=quran&SID=12&AID=90 3. قالُوا أَ إِنَّکَ لَأَنْتَ يُوسُفُ قالَ أَنَا يُوسُفُ وَ هذا أَخي‏ قَدْ مَنَّ اللَّهُ عَلَيْنا إِنَّهُ مَنْ يَتَّقِ وَ يَصْبِرْ فَإِنَّ اللَّهَ لا يُضيعُ أَجْرَ الْمُحْسِنينَ؛ « گفتند آيا تو خود يوسفى گفت [آرى] من يوسفم و اين برادر من است به راستى خدا بر ما منت نهاده است بی‌گمان هر كه تقوا و صبر پيشه كند خدا پاداش نيكوكاران را تباه نمی‌كند.» (یوسف/90) 24. اهمیت صبر و شکیبایی در تاب‌آوری اجتماعی از منظر قرآن. 25. أَ وَ لَمْ يَسيرُوا فِي الْأَرْضِ فَيَنْظُرُوا کَيْفَ کانَ عاقِبَةُ الَّذينَ مِنْ قَبْلِهِمْ کانُوا أَشَدَّ مِنْهُمْ قُوَّةً وَ أَثارُوا الْأَرْضَ وَ عَمَرُوها أَکْثَرَ مِمَّا عَمَرُوها وَ جاءَتْهُمْ رُسُلُهُمْ بِالْبَيِّناتِ فَما کانَ اللَّهُ لِيَظْلِمَهُمْ وَ لکِنْ کانُوا أَنْفُسَهُمْ يَظْلِمُونَ؛ «آیا در زمین نگردیده اند تا ببینند فرجام کسانی که پیش از آنان بودند ، چگونه بوده است؟ آنها بس نیرومندتر از ایشان بودند ، و زمین را زیر و رو کردند و بیش از آنچه آنها آبادش کردند آن را آباد ساختند ، و پیامبرانشان دلایل آشکار برایشان آوردند. بنا بر این خدا بر آن نبود که بر ایشان ستم کند ، لیکن خودشان بر خود ستم می کردند.» (روم/9)]</ref>
عامل دوم در تاب‌آوری اجتماعی تقواست که با ریاضت حاصل می‌شود و خصوصیت خودکنترلی را در نفس انسان ایجاد می‌کند.<ref>[https://iqna.ir/fa/news/4038332/%D8%A7%D9%87%D9%85%DB%8C%D8%AA-%D8%B5%D8%A8%D8%B1-%D9%88-%D8%B4%DA%A9%DB%8C%D8%A8%D8%A7%DB%8C%DB%8C-%D8%AF%D8%B1-%D8%AA%D8%A7%D8%A8%E2%80%8C%E2%80%8C%D8%A2%D9%88%D8%B1%DB%8C-%D8%A7%D8%AC%D8%AA%D9%85%D8%A7%D8%B9%DB%8C-%D8%A7%D8%B2-%D9%85%D9%86%D8%B8%D8%B1-%D9%82%D8%B1%D8%A2%D9%86 اهمیت صبر و شکیبایی در تاب‌آوری اجتماعی از منظر قرآن.[1] ]</ref> در برخی از آیات قرآن به اثر تقوا در خودکنترلی و گذر از بحران اشاره شده است.<ref>[http://tadabbor.org/?page=quran&SID=12&AID=90 3. قالُوا أَ إِنَّکَ لَأَنْتَ يُوسُفُ قالَ أَنَا يُوسُفُ وَ هذا أَخي‏ قَدْ مَنَّ اللَّهُ عَلَيْنا إِنَّهُ مَنْ يَتَّقِ وَ يَصْبِرْ فَإِنَّ اللَّهَ لا يُضيعُ أَجْرَ الْمُحْسِنينَ؛ « گفتند آيا تو خود يوسفى گفت [آرى] من يوسفم و اين برادر من است به راستى خدا بر ما منت نهاده است بی‌گمان هر كه تقوا و صبر پيشه كند خدا پاداش نيكوكاران را تباه نمی‌كند.» (یوسف/90) 24. اهمیت صبر و شکیبایی در تاب‌آوری اجتماعی از منظر قرآن. 25. أَ وَ لَمْ يَسيرُوا فِي الْأَرْضِ فَيَنْظُرُوا کَيْفَ کانَ عاقِبَةُ الَّذينَ مِنْ قَبْلِهِمْ کانُوا أَشَدَّ مِنْهُمْ قُوَّةً وَ أَثارُوا الْأَرْضَ وَ عَمَرُوها أَکْثَرَ مِمَّا عَمَرُوها وَ جاءَتْهُمْ رُسُلُهُمْ بِالْبَيِّناتِ فَما کانَ اللَّهُ لِيَظْلِمَهُمْ وَ لکِنْ کانُوا أَنْفُسَهُمْ يَظْلِمُونَ؛ «آیا در زمین نگردیده اند تا ببینند فرجام کسانی که پیش از آنان بودند ، چگونه بوده است؟ آنها بس نیرومندتر از ایشان بودند ، و زمین را زیر و رو کردند و بیش از آنچه آنها آبادش کردند آن را آباد ساختند ، و پیامبرانشان دلایل آشکار برایشان آوردند. بنا بر این خدا بر آن نبود که بر ایشان ستم کند ، لیکن خودشان بر خود ستم می‌کردند.» (روم/9)]</ref>


عبرت‌گیری، مؤلفه سوم تاب‌آوری است که از آیات قرآن به دست می‌آید. قرآن از نقل سرگذشت پیشینیان جهت عبرت‌گیری و نمایان کردن درستی‌ها و نادرستی‌ها بهره‌گرفته است.
عبرت‌گیری، مؤلفه سوم تاب‌آوری است که از آیات قرآن به دست می‌آید. قرآن از نقل سرگذشت پیشینیان جهت عبرت‌گیری و نمایان کردن درستی‌ها و نادرستی‌ها بهره‌گرفته است.


== عوامل مؤثر بر تاب‌آوری اجتماعی ==
== عوامل مؤثر بر تاب‌آوری اجتماعی ==
عوامل موثری بر افزایش و کاهش تاب آوری اجتماعی اثرگذار هستند که در ادامه به تفکیک در مورد آنها صحبت می شود.
عوامل موثری بر افزایش و کاهش تاب آوری اجتماعی اثرگذار هستند که در ادامه به تفکیک در مورد آنها صحبت می‌شود.


=== عوامل مؤثر بر افزایش تاب‌آوری ===
=== عوامل مؤثر بر افزایش تاب‌آوری ===
خط ۶۲: خط ۶۲:
ویکی پدیا
ویکی پدیا


== پاورقی ها ==
== ارجاعات ==
</div>
</div>
[[رده: روانشناسی و قرآن]]
[[رده: روانشناسی و قرآن]]
۴٬۸۳۱

ویرایش